 |
||
|
Komisje rzadkości, wzorowane na brytyjskim "Rarities Committee", działają obecnie w większości państw europejskich i współpracują ze sobą na rzecz
badań faunistycznych. Są to zespoły ekspertów z zakresu ornitologii terenowej, których zadaniem jest weryfikacja doniesień o gatunkach uznanych w danym
miejscu i czasie za "faunistycznie ważne". Pozytywne orzeczenie właściwej komisji jest warunkiem uznania danej informacji za stwierdzenie, które tym samym
jest honorowane w skali międzynarodowej jako fakt naukowy.
Polska Komisja Faunistyczna istnieje od roku 1972, powołana na X Zjeździe Polskiego Towarzystwa Zoologicznego uchwałą Walnego Zebrania Sekcji Ornitologicznej. Działalność rozpoczęła w składzie: Ludwik Tomiałojć (przewodniczący), Jerzy Gotzman (sekretarz), Jan Bednorz, Jerzy Desselberger i Jacek Wasilewski. W kolejnych kadencjach J. Wasilewskiego zastąpił Józef Witkowski, a J. Gotzmana Tadeusz Stawarczyk, który po rezygnacji L. Tomiałojcia w roku 1995 objął funkcję przewodniczącego; wówczas też zmodernizowano sposób pracy Komisji i powiększono jej skład do sześciu osób, w roku 2008 do siedmiu, a od 2012 do ośmiu. Jako członek Asocjacji Europejskich Komisji Rzadkości (Association of European Records and Rarities Committees - AERC) Komisja utrzymuje stały kontakt z zagranicznymi rzeczoznawcami. Od początku swej działalności do roku 2011 Komisja odbyła 70 posiedzeń plenarnych i rozpatrzyła 12 068 zgłoszeń obserwacji. Podstawowe informacje bieżące zawierają komunikaty publikowane okresowo w kwartalniku "Notatki Ornitologiczne / Ornis Polonica", gdzie począwszy od roku 1984 ukazują się też regularnie coroczne raporty merytoryczne. Komisja wydaje orzeczenia na zasadzie jednomyślności wszystkich członków, którzy samodzielnie opiniują każde zgłoszenie. W razie zgodnej akceptacji, orzeczenia pozytywne wydawane są w trybie doraźnym; przypadki wymagające dyskusji rozpatruje się na posiedzeniach odbywanych dwa razy w roku. Aktualny skład Komisji Faunistycznej:
Tadeusz Stawarczyk (przewodniczący)
Jerzy Desselberger (sekretarz) Tomasz Cofta Zbigniew Kajzer
Jan Lontkowski Paweł Malczyk Michał Skakuj
Aleksander Winiecki
Ostatnie posiedzenie Komisji odbyło się w dniach 26-29 października 2011 roku. Rozpatrzono 249 zgłoszeń i wydano 246 orzeczeń (w tym 107 doraźnych); 3 zgłoszenia odłożono do ponownego rozpatrzenia. Rozpatrzono odwołania w sprawie dwóch dawnych orzeczeń (Anthus gustavi i Monticola saxatilis); honorując autorewizje obserwatorów, w obu przypadkach oznaczenie gatunku uznano za niepewne. Do awifauny krajowej nie przybył żaden nowy gatunek. Z ciekawszych obserwacji należy wymienić: drugie stwierdzenie szlamca długodziobego Limnodromus scolopaceus, trzecie burzyka szarego Puffinus griseus (dwie obserwacje), czwarte mewy cienkodziobej Chroicocephalus genei, czwarte i piąte burzyka żółtodziobego Calonectris diomedea oraz piąte białorzytki pstrej Oenanthe pleschanka, wreszcie pierwsze stwierdzenie lęgu zaroślówki Acrocephalus dumetorum. Lista awifauny krajowej obejmuje nadal 450 gatunków. Wprowadzono dwie zmiany do tabel gatunków podlegających weryfikacji (ważne od 1 stycznia 2012): skreślono berniklę rdzawoszyją Branta ruficollis, a dla gadożera Circaetus gallicus z woj. lubelskiego wymóg zgłaszania ograniczono do przypadków lęgu. Następne posiedzenie Komisji przewidziane jest w 2. połowie kwietnia 2012 roku. Sekretarz zwraca uwagę, że Komisja nie prowadzi ewidencji adresowej obserwatorów; niepodawanie adresu na formularzu zgłoszenia (który to nieobyczaj ostatnio się pleni) skutkuje niedostarczeniem obserwatorowi pełnego komentarza do orzeczenia. Przy zgłaszaniu poprawek proszę zawsze podawać numer sprawy.
|
